Drie weken: dat is het richtpunt om te onthouden wanneer een hoest langer aanhoudt. Daarna spreken we van een aanhoudende hoest en kan het nuttig zijn de oorzaak op te sporen, zeker wanneer er geen teken van beterschap is.
Hoesten is in de eerste plaats een natuurlijke reflex die bijdraagt tot het beschermen en vrijmaken van de luchtwegen. Na een infectie kan hij trouwens nog een tijd aanhouden, ook wanneer de andere symptomen verdwenen zijn. Houdt hij daarentegen aan of gaat hij gepaard met andere tekenen, dan verdient hij bijzondere aandacht om te begrijpen wat de irritatie in stand houdt.
Acute, subacute en aanhoudende hoest: wat de duur verandert
De referentiewerken uit de longgeneeskunde delen hoest op volgens drie duurtijden, en die opdeling bepaalt al de rest.
- Minder dan 3 weken: de acute hoest. Hij begeleidt meestal een virale infectie van de luchtwegen en gaat vanzelf over.
- Tussen 3 en 8 weken: de subacute hoest. Dit is het gebied van de post-infectieuze hoest, die blijft slepen na een verkoudheid of een bronchitis zonder dat er een nieuwe oorzaak in het spel is.
- Meer dan 8 weken: de chronische hoest. Hij gaat niet vanzelf over en de oorsprong ervan wordt actief opgezocht.
Een aanhoudende hoest omvat die laatste twee categorieën. Het onderscheid telt omdat de aanpak verschilt: een subacute hoest van 4 weken die traag afneemt na een griep lees je anders dan een chronische hoest die al 3 maanden aanhoudt zonder ooit te zijn geluwd.
Eén bijzonder geval is het kennen waard, want een hoest die lang aanhoudt is niet noodzakelijk het teken van een ernstige aandoening. Soms wordt er, ondanks een volledig onderzoek, geen precieze oorzaak gevonden: dan spreken we van een refractaire of onverklaarde chronische hoest. Die kan samenhangen met een overgevoeligheid van de hoestreflex, die daardoor makkelijker wordt uitgelokt.
Deze situatie wordt vaker vastgesteld bij vrouwen na 50 jaar. Een aanhoudende hoest betekent dus niet automatisch iets ernstigs, maar de duur ervan rechtvaardigt altijd een evaluatie om de oorsprong te begrijpen.
Nog een richtpunt is de aard van de hoest. Een droge hoest is irriterend, produceert geen slijm en laat de keel rauw achter. Een vette hoest, ook productieve hoest genoemd, voert bronchiale afscheiding af. Dat verschil bepaalt wat je doet: een vette hoest doet zijn werk en wordt niet gestild, een droge irritatiehoest kan verzacht worden. Te onderscheiden ook van het gewone keelschrapen, dat eveneens lang aanhoudt maar niet dezelfde reflex aanspreekt.
Waarom een hoest zich installeert en niet overgaat
Een hoest die aanhoudt heeft zelden één enkele oorzaak. Bij dezelfde persoon stapelen verschillende factoren zich vaak op.
Irritatie van de bovenste luchtwegen. Een chronische neusloop die naar de achterkant van de keel loopt, houdt de hoestreflex in stand, overdag en 's nachts. Het is een van de meest voorkomende verklaringen bij volwassenen, en een van de meest over het hoofd geziene, omdat de neus zelf in orde lijkt.
De allergische aanleg. Stof, huisstofmijt, pollen, dierenharen: een allergische reactie zorgt voor een lage irritatie van de luchtwegen die zich soms vertaalt in een geïsoleerde hoest, zonder niezen of lopende neus.
Zure reflux. Het terugstromen van de maaginhoud naar de slokdarm irriteert het strottenhoofd en lokt een hoest uit die typisch 's nachts optreedt, of na de maaltijd.
Droge lucht en ingeademde irriterende stoffen. Actieve of passieve sigarettenrook, verwarming die de lucht in een slaapkamer uitdroogt, stadsvervuiling, dampen van schoonmaakmiddelen. De reflex treedt dan op zonder dat er iets af te voeren valt.
De nasleep van een infectie. Na een bronchitis of kinkhoest blijft het bronchiale slijmvlies enkele weken overgevoelig. De hoest gaat door terwijl de infectie zelf voorbij is.
Bepaalde langdurige behandelingen. Verschillende groepen geneesmiddelen houden een droge hoest in stand, die soms pas maanden na de start opduikt, en het verband wordt niet altijd gelegd. Is een hoest opgetreden zonder andere verklaring, dan bespreek je dit spoor met de voorschrijvende arts, nooit door je behandeling op eigen houtje te stoppen.
Bij rokers mag de hoest niet uit gewoonte op rekening van tabak worden geschreven. Een hoest die van toon, frequentie of tijdstip verandert bij iemand die rookt of gerookt heeft, vraagt medisch advies.
De tekenen die naar de arts moeten leiden
Aromatherapie begeleidt het ademhalingscomfort. Ze vervangt het opsporen van de oorzaak niet en bepaalde tekenen vragen een raadpleging zonder uitstel:
- bloed in het opgehoeste slijm
- vermagering waarvan de oorsprong onduidelijk is
- aanhoudende koorts, of nachtelijk zweten
- abnormale kortademigheid bij inspanning
- een verandering van de stem, moeite met slikken, verslikken
- een hoest die opduikt of van aard verandert bij iemand die rookt of gerookt heeft
- een hoest die aanhoudt bij een kind jonger dan 3 jaar.
Twee onderzoeken kunnen de arts helpen zijn diagnose te oriënteren: een radiografie van de borstkas en een ademhalingsmeting, spirometrie genoemd. Afhankelijk van de context en de symptomen kunnen ze worden voorgesteld om de belangrijkste oorzaken van een aanhoudende hoest op te sporen en te vermijden dat die zich zonder verklaring vastzet.
Een chronische hoest kan ook een echte impact hebben op het dagelijks leven, een aspect dat soms wordt onderschat. Wanneer hij aanhoudt, kan hij de slaap verstoren, aanhoudende vermoeidheid in de hand werken of pijn veroorzaken door de hoestbuien. Hij kan ook storend worden in sociale situaties, tot op het punt dat sommige mensen minder uitgaan, vergaderingen mijden of het openbaar vervoer vermijden.
Die weerslag op het dagelijks leven is belangrijk om mee te nemen. Ze hoort volwaardig thuis in wat je met je arts bespreekt om hem te helpen de situatie in te schatten.
Essentiële Oliën en aanhoudende hoest: de actieve stoffen om te kennen
Essentiële Oliën vervangen het zoeken naar de oorzaak van een aanhoudende hoest niet. Ze kunnen wel worden gebruikt om bij te dragen tot het ademhalingscomfort, zeker wanneer de hoest gepaard gaat met een gevoel van irritatie of ongemak.
Hun samenstelling varieert naargelang de botanische soort, maar ook naargelang het chemotype. Dat begrip duidt op een specifieke biochemische samenstelling binnen eenzelfde plantensoort, die de eigenschappen van de Essentiële Olie kan beïnvloeden.
Eucalyptus radiata, om de luchtwegen vrij te maken
De Essentiële Olie van Eucalyptus radiata (Eucalyptus radiata) is rijk aan 1,8-cineol, een terpeenoxide dat bronchiale afscheiding vloeibaarder maakt en de afvoer ervan vergemakkelijkt. Het is de referentie bij een vastzittende vette hoest.
Tijm thujanol, de basisactieve stof voor de luchtwegen
Tijm bestaat in verschillende chemotypes, en die zijn hier niet gelijkwaardig. De Essentiële Olie van Echte tijm thujanol concentreert thujanol, een zuiverende en goed verdragen monoterpenol, terwijl de chemotypes met thymol of carvacrol huidprikkelend zijn en voorbehouden voor begeleid gebruik. Bij een hoest die na een infectie blijft slepen, is dit het chemotype om te zoeken.
Pepermunt, voor het gevoel van frisheid
De menthol in de Essentiële Olie van Pepermunt geeft een verfrissend effect dat het ademen vlotter maakt en helpt het kriebelgevoel te kalmeren. Belangrijk voorbehoud: diezelfde menthol maakt haar ongeschikt voor kinderen jonger dan 6 jaar, bij zwangere vrouwen of vrouwen die borstvoeding geven, en bij een voorgeschiedenis van astma en epilepsie.
Echte lavendel, voor hoest die de slaap verstoort
De Essentiële Olie van Echte lavendel (Lavandula angustifolia) bestaat hoofdzakelijk uit esters en linalool, twee families met kalmerende en krampstillende eigenschappen. Bij een hoest die je wakker maakt, speelt ze minder op de hoest zelf dan op de ontspanning die nodig is om weer in slaap te vallen.
Roomse kamille, voor irritatiehoest
De Essentiële Olie van Roomse kamille (Chamaemelum nobile) behoort tot de rijkste aan esters, wat haar kalmerende werking op krampachtige hoest verklaart. Door haar zeer goede verdraagbaarheid is ze bruikbaar bij kinderen vanaf 3 jaar.
Citroenessence, ter ondersteuning van de natuurlijke afweer
Het limoneengehalte maakt er een zuiverende actieve stof van, nuttig wanneer de hoest volgt op een aaneenschakeling van winterepisodes. Let op de fotosensibilisatie: geen blootstelling aan de zon in de 8 uur na een toepassing op de huid.
De keuze tussen deze actieve stoffen hangt af van de aard van de hoest en van de leeftijd van de persoon. Al onze Essentiële Oliën en onze oplossingen voor ademhalingscomfort zijn gerangschikt per behoefte.
Hoe Essentiële Oliën gebruiken wanneer de hoest aanhoudt
Stoominhalatie voor een onmiddellijk effect
Giet in een kom 3 druppels Essentiële Olie van Eucalyptus radiata in warm, maar niet kokend water. Houd uw gezicht boven de kom, bedek uw hoofd met een handdoek en adem ongeveer 5 minuten rustig door de neus.
Deze inhalatie kan 2 keer per dag gedurende 5 dagen worden uitgevoerd. Ze wordt afgeraden bij kinderen jonger dan 6 jaar en bij mensen met astma, omdat warme damp een bronchiale kramp kan uitlokken. Onze oplossingen voor inhalatie maken het gebaar eenvoudiger.
Verspreiden in de kamer in plaats van op uzelf
Verspreiding in de lucht zuivert de omgevingslucht en verzacht een irritatiehoest die samenhangt met te droge lucht. Reken 10 druppels in de verdamper, in reeksen van 15 minuten, 3 keer per dag, in een kamer waar niemand slaapt tijdens de verspreiding. Nooit continu, nooit in aanwezigheid van een zuigeling.
Toepassing op de borstkas en de bovenrug
Verdun 3 druppels Essentiële Olie in 10 druppels Plantaardige Olie en masseer daarna de borstkas en de bovenrug. Verdunnen is geen vrijblijvende voorzorg: een pure Essentiële Olie op de huid werkt irriterend, en de huid blijft de weg die het eenvoudigst correct te doseren is.
's Nachts, wanneer de hoest je wakker maakt
Drie gebaren veranderen de kwaliteit van de nachten. Het hoofdeinde van het bed 10 tot 15 cm verhogen, wat zure reflux en het achterwaartse neusslijm beperkt. De vochtigheid van de kamer tussen 40 en 60 % brengen, waarvoor een luchtbevochtiger of een natte doek op de radiator volstaat. 2 druppels Essentiële Olie van Echte lavendel op een zakdoek aanbrengen, op afstand van het kussen gelegd. Een koffielepel honing voor het slapengaan verzacht een geïrriteerde keel, voor te behouden na 1 jaar.
Wegnemen wat de irritatie in stand houdt
Aromatische gebaren compenseren geen omgeving die de reflex elke dag opnieuw aanwakkert. Verlucht 10 minuten 's ochtends en 's avonds, ook in de winter, om lucht vol stof en vluchtige stoffen te vernieuwen. Zet de verwarming van de slaapkamer op 18 °C, want een oververhitte kamer droogt de slijmvliezen uit. Was het beddengoed om de twee weken op 60 °C bij een allergische aanleg. En volgt de hoest op een luchtweginfectie, dan beperken wegwerpzakdoeken en handen wassen de herbesmetting via bronchiale afscheiding, een van de redenen waarom een winterhoest van de ene episode in de andere overgaat.
Twee aromatische synergieën voor een hoest die aanhoudt
Synergie voor volwassenen en kinderen ouder dan 6 jaar
In een amberkleurig glazen flesje van 10 ml:
- 30 druppels Essentiële Olie van Dragon;
- 45 druppels Essentiële Olie van Provençaalse cipres;
- 15 druppels Essentiële Olie van Echte lavendel;
- 30 druppels Essentiële Olie van Citroeneucalyptus;
- 6 ml Plantaardige Olie van Nigella.
Sluit het flesje, meng goed en etiketteer het met de bereidingsdatum. Breng 4 keer per dag 3 druppels aan op de borstkas en 3 druppels op de bovenrug, gedurende 5 dagen. Deze formule wordt afgeraden bij zwangere vrouwen of vrouwen die borstvoeding geven en bij kinderen jonger dan 6 jaar.
Een hoest die al meer dan acht weken aanhoudt, verdient in de eerste plaats dat de oorzaak ervan met een zorgverlener wordt opgezocht. Deze synergieën maken de dagen en de nachten draaglijker terwijl er gezocht wordt naar wat de hoest in stand houdt, en de ondersteuning van de natuurlijke afweer behoudt haar nut wanneer de hoest volgt op een reeks winterepisodes. De radiografie en de ademhalingsmeting blijven het vertrekpunt.
